מיט גאָלדענע אותיות אין דער גלאָררייכער היסטאָריע פון ממלכת סאטמאר האדירה, ווערט איינגעקריצט דער היינטיגער טאָג, דאָנערשטאָג לסדר ״נשא את ראש בני ישראל״, ווען נאָך צוויי צענדליג-יאָר אחר פּטירתו של כ״ק מרן רבינו הגה״ק בעל ברך משה זי״ע איז ענדליך פולקאָם צעטיילט געוואָרן די הייליגע אומשאַצבאַרע ירושה אשר בר״ך מש״ה, מיט אַלע חפצי קודש, בסדר יפה אף נעים, צווישן אַלע בני משפּחת המלוכה, פּרי קודש הילולים, לבית עצי התמרים.

דער היינטיגער היסטאָרישער טאָג איז געווען דער לעצטער און ענדגילטיגער שטאפּל אין דעם חדשים-לאַנגן אונטערנעמונג מיט אינטענסיווע פאַרהאַנדלונגען, וועלכע האָט נאָכגעפאָלגט מיט׳ן אויסעראָרדנטליכן מכתב בקשה והתראה אונטערגעשריבן דורך אַלע קינדער און יורשים פון רבי׳ן זצוק״ל, וואו אַלע קינדער הרבנים והאדמורי״ם שליט״א האָבן גע׳חתמ׳ט מיט אַ קלאָרן און אויסדריקליכן רוף צו יעדן וואָס האָט אין באַזיץ סיי וועלכע חפצי הירושה זאָל מקיים זיין דעם ׳והשיב את הגזילה׳ און עס צוריקקערן צו די יורשים דאורייתא.

דער היסטאָרישער מכתב האט בשעתו אפּגעקלינגען מסוף העולם ועד סופו, און דורכאויס די לעצטערע חדשים, ביז דעם אנגעגעבענעם ענד-דאַטום ״ל״ג בעומר״, האָבן ווירקליך אָן אַ שיעור חפצי קודש פון דער ירושה — דאַרונטער די הייליגע תפילין פון רביה״ק זי״ע, גע׳ירשנ׳ט פון מרנא ורבנא הקדושת יום טוב זי״ע — ׳געמאַכט די וועג׳ צוריק צום באַזיץ פון די יורשים דאורייתא, אָנקומענדיג אין די הענט פון די געטרויבאַרע שלוחים ואפּטרופּסים וועלכע זענען געשטעלט געוואָרן דורך די יורשים צו האַלטן די חפצים ביז ווען מ׳וועט עס ענדגילטיג צעטיילן כדת של תורה.

איבער דעם גאַנצן פּראָצעדור איז געשטאַנען דער לעגענדאַרער סאטמארער משב״ק, החסיד  רבי משה איש אמונו פון רבי׳ן זצ״ל ,ובנו רבי ליפא פריעדמאן הי"ו ,  

איבער די טעכנישע איינצלהייטן איז געשטאַנען דער געטרייער איבערגעגעבענער הויז-בחור פון רבי׳ן זצוק״ל, הרה״ח ר׳ משה יצחק ווערטהיימער נ״י, וועלכער האט קאטאלאגירט די גאנצע ירושה וואס באטרעפט אומשאַצבאַרע מיליאנען דאלארן, מיט חפצי קודש וואָס גייען אַרויף ביז צום הייליגן ראש השושילתא דער הייליגער ישמח משה זי״ע. 

אצינד, דעם היינטיגן דאנערשטאָג איז געקומען דער גליקליכער מאָמענט, ווען ביי אַ היסטארישע באַגעגעניש איז צעטיילט געוואָרן די מורשת צדיק, פון רבינו הגה״ק בעל ברך משה זי״ע, בסדר נעים, לשביעת רצון כל היורשים.

די גורל'דיגע אסיפה איז פארגעקומען אין דער שטאָט מאָנסי, אין דער דירה  פון באַרימטן פּאר הנגידים, הקצין ושוע רבי ליפּא פריעדמאן הי״ו, וועלכער האט בדעת ובחכמה ובבינה יתירה ובהשפּעתו הברוכה אָרקעסטרירט און מאַנעוורירט אַלע איינצלהייטן כדי צו ברענגען די זאך צום גליקליכן גמר טוב.

טראָץ וואָס דער נדיב שטייט געציילטע מעת לעת פון דער שמחה במעון ביתו, בנישואי בתו למזל טוב, דעם קומענדיגן זונטאָג, האָט ער אָבער זיך אַוועקגעגעבן יומם ולילה, 24 שעה אין טאָג, צו פאַרזיכערן אַז אַלעס פירט זיך על צד היותר טוב, בלי שום מכשול, און געהאַט די זכי׳ עס דורכצופירן בפּועל — ובשביל שמסר נפשו עלי׳ האט ער געהאט די זכי׳ אַז היסטאָריע איז געשריבן געוואָרן טאַקע ביי אים אין שטוב — ואין המצוה נקראת אלא על שם גומרה!

אזוי ווי דער רבי דער ברך משה האט קלאר אנגעזאגט אין זיין צוואה אז די חפצי קודש, כתבי יד און ספרים זאלן צעטיילט ווערן ״בשווה״ צווישן די פיר קינדער, האט מען מיט א געוואלדיגע פינקטליכקייט צוזאמענגעשטעלט ׳פיר פעקלעך׳ וואס זענען געווען אינגאנצן אויסגעגליכן סיי אינעם געלט ווערט און סיי אין די רוחניות׳דיגע און היסטארישע חשיבות.

צום ביישפּיל, אויב אין איין פעקל איז געלעגן די ׳תפילין דרבינו תם פונעם קדושת יום טוב׳, איז אינעם צווייטן פעקל געלעגן זיין הייליגע מנורה, ביז די חבילות זענען געווען שוה לגמרי, מיט׳ן גרעסטן מאָס יושר וצדק.

ביים מעמד הגורל האבן זיך באטייליגט די באשטימטע נציגים פון די יורשים: הגה״צ רבי יואל טייטלבוים שליט״א אב״ד בית ברוך קרית יואל בן כ"ק אדמו"ר מהר״א שליט״א, הגה״צ אב״ד סיגוט שליט״א בן כ״ק מהר"יי שליט״א; הרה״ג רבי חיים הערש טייטלבוים שליט״א בן הגה״צ גאב״ד זענטא שליט״א; והרה״ג רבי משה הורוויץ שליט״א חתן הגה"צ אב״ד 15 שליט״א.

די פריידיגע נייעס איבער דעם גליקליכן שלוס פונעם גורל איז צעשפּרייט געווארן ברוב שמחה וחדוה ביי אלע חסידי סאטמאר, זעענדיג ווי נאך אזויפיל יאָרן איז מקוים געווארן דעם רצון קדשו פונעם רבי׳ן זצ״ל בשלום ובאחוה, וואס איז אוודאי דער גרעסטער רוח און כבוד לנשמתו הטהורה ולנשמת אבותיו הקדושים צדיקי דור דור, רבותינו עצי התמרים, אשר ממקומם הם יפנו להשפּיע אויף די אַלע וואָס זענען געווען פאַרמישט דאָס צושטאַנדצוברענגען, ובראשם עבדו מש״ה אשר בכל ביתו נאמן הוא, החסיד רבי משה שליט״א ובנו הנדיב מוה״ר ליפא הי״ו להתברך בכל מילי דמיטב, עד עולם, אמן!

טיילווייזע רשימה פון די חפצים וועלכע זענען צעטיילט געווארן 

כ"ק אדמו"ר מהר"א שליט"א האט צווישן אנדערע חפצים זוכה געווען אין די תפילין פונעם הייליגן קדושת יו"ט זי"ע  און ווי אויך די היסטארישע קמיע געשריבן דורכן הייליגן ישמח משה זי"ע 

כ"ק אדמו"ר מהר"יי שליט"א האט זוכה געווען צווישן אנדערע חפצים דעם היסטארישן בריוו פונעם הייליגן דברי חיים  צום הייליגן קדושת יו"ט זי"ע 

און ווי אויך די ספר תורה פון הרה"ק מסאטמאר זי"ע 

הגה"צ אב"ד זענטא שליט"א האט צווישן אנדערע חפצים זוכה געווען אין די מנורה פונעם הייליגן קדושת יו"ט זי"ע 

הגה"צ אב"ד סאטמאר 15 שליט"א האט צווישן אנדערע זוכה געווען אין די מגילה פונעם הייליגן קדושת יו"ט זי"ע